# Średnia krajowa vs mediana wynagrodzeń

**Średnia krajowa mówi jedno, mediana drugie. Sprawdź, ile naprawdę zarabia środkowy pracownik w Polsce i dlaczego średnia pensja nie zawsze dobrze opisuje typowe zarobki.**

Ostatnia aktualizacja: 10 czerwca 2026  
Dane główne: grudzień 2025  
Źródło: Główny Urząd Statystyczny, Rozkład wynagrodzeń w gospodarce narodowej

## Krótka odpowiedź

W grudniu 2025 r. mediana wynagrodzeń w gospodarce narodowej wyniosła **7907,20 zł brutto**, a przeciętne miesięczne wynagrodzenie brutto wyniosło **9813,30 zł**.

To oznacza, że mediana była niższa od średniej o **1906,10 zł brutto**, czyli o **19,4%**. Średnia krajowa pokazuje wyższy poziom wynagrodzeń niż ten, który otrzymuje środkowy pracownik.

## Najważniejsze liczby

| Wskaźnik | Wartość | Oznaczenie |
|---|---:|---|
| Mediana wynagrodzeń brutto | 7907,20 zł | Źródło danych GUS |
| Przeciętne wynagrodzenie brutto | 9813,30 zł | Źródło danych GUS |
| Różnica brutto | 1906,10 zł | Opracowanie własne ZaróbTo na podstawie danych GUS |
| Mediana niższa od średniej | 19,4% | Opracowanie własne ZaróbTo na podstawie danych GUS |
| Średnia wyższa od mediany | 24,1% | Opracowanie własne ZaróbTo na podstawie danych GUS |

## Orientacyjnie na rękę

| Wskaźnik | Brutto | Orientacyjne netto |
|---|---:|---:|
| Mediana | 7907,20 zł | ok. 5721 zł |
| Średnia | 9813,30 zł | ok. 7020 zł |

Przeliczenie netto jest orientacyjne. Dane GUS są brutto. Kwoty netto są opracowaniem własnym ZaróbTo na podstawie danych GUS.

## Dlaczego średnia i mediana pokazują coś innego?

Średnia wynagrodzeń to suma wynagrodzeń podzielona przez liczbę osób. Jest przydatna jako wskaźnik makroekonomiczny, ale może być mocno podbijana przez bardzo wysokie pensje.

Mediana to wartość środkowa. Jeśli ustawimy wszystkich pracowników od najniższej do najwyższej pensji, mediana pokaże wynagrodzenie osoby znajdującej się dokładnie w środku tego szeregu.

## Wzory

```text
różnica kwotowa = średnia brutto - mediana brutto
mediana niższa od średniej = (średnia brutto - mediana brutto) / średnia brutto * 100
średnia wyższa od mediany = (średnia brutto - mediana brutto) / mediana brutto * 100
```

## Metodologia

Analiza opiera się na publicznych danych Głównego Urzędu Statystycznego z publikacji „Rozkład wynagrodzeń w gospodarce narodowej”. Główne dane liczbowe dla tej wersji analizy pochodzą z publikacji za grudzień 2025 r.

Przeliczenie brutto-netto jest opracowaniem własnym ZaróbTo i ma charakter orientacyjny. Nie stanowi porady podatkowej.

## FAQ

### Czym różni się średnia wynagrodzeń od mediany?

Średnia to suma wynagrodzeń podzielona przez liczbę osób. Mediana to wartość środkowa: połowa osób zarabia nie więcej niż mediana, a druga połowa nie mniej.

### Co lepiej pokazuje typową pensję: średnia czy mediana?

Mediana zwykle lepiej pokazuje typową pensję, ponieważ nie jest tak mocno podbijana przez bardzo wysokie wynagrodzenia.

### Dlaczego średnia krajowa jest wyższa od mediany?

Średnia jest wrażliwa na wysokie wynagrodzenia. Jeśli część osób zarabia bardzo dużo, podnosi to średnią, nawet jeśli większość pracowników zarabia mniej.

### Czy mediana oznacza, że połowa osób zarabia mniej?

Tak. Mediana oznacza, że połowa osób otrzymała wynagrodzenie nie wyższe niż ta wartość, a druga połowa nie niższe.

### Czy dane GUS są brutto czy netto?

Dane GUS dotyczą wynagrodzeń brutto. Kwoty netto w analizie ZaróbTo są orientacyjnym przeliczeniem własnym.

### Czy średnia krajowa jest bezużyteczna?

Nie. Średnia krajowa jest przydatna w analizach makroekonomicznych i porównaniach w czasie. Trzeba jednak pamiętać, że nie zawsze dobrze pokazuje typowe zarobki pracownika.

### Skąd pochodzą dane?

Dane pochodzą z publikacji Głównego Urzędu Statystycznego „Rozkład wynagrodzeń w gospodarce narodowej”. Obliczenia i interpretacje są opracowaniem własnym ZaróbTo na podstawie danych GUS.

## Linki

- HTML: https://www.zarobto.pl/data/srednia-vs-mediana-wynagrodzen
- JSON: https://www.zarobto.pl/data/analyses/srednia-vs-mediana-wynagrodzen.json
- Metodologia: https://www.zarobto.pl/metodologia
- Kalkulator brutto-netto: https://www.zarobto.pl/kalkulatory/kalkulator-brutto-netto